Op woensdag 11 december 2024 ontving dichteres en vertaalster Jana Beranová de Gratias Agit Prijs uit handen van de Tsjechische ambassadeur René Miko. Deze prestigieuze prijs, uitgereikt door het Tsjechische ministerie van Buitenlandse Zaken, eert personen die een opmerkelijke bijdrage hebben geleverd aan de positieve promotie van Tsjechië in het buitenland.
Jana ontving deze onderscheiding voor haar uitzonderlijke inzet voor de versterking van de Tsjechisch-Nederlandse culturele en literaire betrekkingen en haar niet aflatende inzet voor de verdediging van de mensenrechten. Het feestelijke evenement, dat plaatsvond in de Tuinzaal van de Liduina Residence, waar Beranová momenteel verblijft, werd georganiseerd en geleid door Hana Schenková, directeur van het Tsjechisch Centrum in Nederland.
Onder de aanwezigen waren veel dichters en vertegenwoordigers van literaire organisaties uit de stad. Voorafgaand aan de prijsuitreiking las de dichter Marco Nijmeijer twee gedichten van Beranová voor, waarbij hij het belang van beide gedichten in de context van Jana’s poëzie benadrukte. De centrale toost was met Becherovka, Jana’s favoriete likeur. In de vroege jaren vijftig vluchtte dichteres Jana Beranová naar Nederland.
Haar geboorteland Tsjechië (toen nog Tsjecho-Slowakije) zuchtte onder dictatuur en Jana wilde vrij zijn om te kunnen werken en schrijven. Rotterdam werd haar nieuwe thuis. Ze werd er stadsdichter, organiseerde jarenlang de Tsjechische inbreng op het Poetry International Festival en vertaalde beroemde Tsjechische schrijvers als Milan Kundera.
Verder zet ze zich nog altijd in voor vrijheid en mensenrechten. Haar gedicht: als niemand/ luistert/ naar niemand/ vallen er doden/ in plaats van/ woorden, wordt als motto gebruikt van een Amnesty International-campagne.
